Testament | Księgarnia Wydawnictwo Poznańskie (wydawnictwopoznanskie.pl)

Lato 2024, nr 2

Zamów

Deklaracja solidarności z twórcami i dyrekcją Muzeum II Wojny Światowej

Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku. Fot. Jakub Halcewicz

Przeprowadzane zmiany nie służą usuwaniu kogokolwiek z kart historii. Przywracają one spójność wystawie, która pokazuje specyfikę polskiego doświadczenia z fenomenem Polskiego Państwa Podziemnego na czele, prezentując ją na tle porównawczym – czytamy w liście podpisanym przez 163 sygnatariuszek i sygnatariuszy.

2 kwietnia 2024 r. prof. Rafał Wnuk przejął obowiązki dyrektora Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku. Jedną z jego pierwszych decyzji było przywrócenie kształtu wystawy stałej do stanu sprzed kontrowersyjnej, wprowadzonej wbrew woli twórców, ingerencji ekipy dyrektora Karola Nawrockiego. Decyzja obecnego dyrektora wzbudziła różnorodne reakcje: pozytywne, ze względu na przywrócenie spójności wystawie, a także negatywne, gdyż wśród elementów usuniętych z wystawy były m.in. materiały dotyczące o. Maksymiliana Marii Kolbego czy rodziny Ulmów. Decyzję Rafała Wnuka krytykował m.in. wicepremier Władysław Kosiniak-Kamysz.

Ostatecznie dyrekcja Muzeum II Wojny Światowej wydała 29 czerwca komunikat, w którym przyznała, że dostrzega potrzebę znalezienia stosownego miejsca dla o. Kolbego i rodziny Ulmów na wystawie stałej. Zapowiedziała też, że takie miejsce znajdzie. Poniższa deklaracja jest głosem w debacie nad relacjami między polityką, historią i muzealnictwem.

Wesprzyj Więź.pl

Wyrażamy poparcie dla podejmowanych przez obecną dyrekcję Muzeum II Wojny Światowej (prof. Rafała Wnuka i dr. Janusza Marszalca) działań zmierzających w kierunku przywrócenia wystawie stałej kształtu, jaki miała ona w momencie otwarcia placówki przez prof. Pawła Machcewicza, pomysłodawcę i pierwszego dyrektora tej placówki, usuniętego ze stanowiska wkrótce potem przez rząd Prawa i Sprawiedliwości.

Przeprowadzane zmiany nie służą usuwaniu kogokolwiek z kart historii. Przywracają one spójność wystawie, która pokazuje specyfikę polskiego doświadczenia z fenomenem Polskiego Państwa Podziemnego na czele, prezentując ją na tle porównawczym.

Wyrażamy stanowczy sprzeciw wobec prowadzonej przez związanych z PiS polityków i dziennikarzy nagonki na twórców i obecne kierownictwo Muzeum. Na jej skutek otrzymują oni groźby oraz stykają się z przejawami agresji.

Z żalem dostrzegamy, że część liderów rządzącej koalicji, która doszła do władzy na fali sprzeciwu wobec tendencji autorytarnych poprzedników, nie tylko nie stanęła w obronie atakowanych badaczy, ale przyznała rację atakującym, poddając się „patriotycznemu” szantażowi emocjonalnemu ze strony PiS. Apelujemy do nich o wycofanie się z tego stanowiska i poszanowanie autonomii historii, kultury i nauki, które zapowiadali przed wyborami.

dr Magdalena Abraham-Diefenbach, Europejski Uniwersytet Viadrina, Frankfurt

prof. Natalia Aleksiun, University of Florida

prof. dr hab. Jolanta Ambrosewicz-Jacobs, Uniwersytet Jagielloński

dr Aleksandra Arkusz, Uniwersytet Jagielloński

dr Aleksandra Bańkowska, Instytut Historii PAN / Centrum Badań nad Zagładą Żydów Instytutu Filozofii i Socjologii PAN

dr Alicja Bartuś, Oświęcimski Instytut Praw Człowieka

dr Valentin Behr, Centre national de la recherche scientifique

prof. Michael Bernhard, University of Florida

dr Łukasz Bertram, Instytut Studiów Politycznych PAN

Bogdan Białek, prezes honorowy Stowarzyszenia im. Jana Karskiego, działacz opozycji demokratycznej w PRL

Krzysztof Bielawski, Uniwersytet Warszawski

Agata Bielińska, filozofka

Anna Bikont, reporterka, działaczka opozycji demokratycznej w PRL

dr hab. Michał Bilewicz, prof. Uniwersytetu Warszawskiego

Beata Bińko, redaktorka

Seweryn Blumsztajn, dziennikarz, działacz opozycji demokratycznej w PRL

dr Bartłomiej Błesznowski, Uniwersytet Warszawski

dr Michał Boni, polityk, działacz opozycji demokratycznej w czasach PRL

Krystyna Bratkowska, wydawczyni i redaktorka, działaczka opozycji demokratycznej w PRL

dr Maria Buko, University of Konstanz

dr hab. Paweł Bukowiec, prof. Uniwersytetu Jagiellońskiego

Krzysztof Burnetko, dziennikarz, działacz opozycji demokratycznej w PRL

dr Piotr Byszewski, działacz opozycji demokratycznej w PRL

dr Helena Chmielewska-Szlajfer, Akademia Leona Koźmińskiego / London School of Economics and Political Science

dr Jakub Chmielewski, Państwowe Muzeum na Majdanku

dr Robert Chudzik, portal „Historia BEZ KITU”

dr hab. Maria Ciesielska, historyczka medycyny

prof. dr hab. Jacek Chrobaczyński, historyk

dr Andrzej Czyżewski, Instytut Studiów Politycznych PAN

dr hab. Dobrochna Dabert, prof. Uniwersytetu Adama Mickiewicza

dr Gábor Danyi, European Network Remembrance and Solidarity

dr Anna Delius, historyczka

dr Paweł Dobrosielski, Uniwersytet Warszawski

Tomasz Dostatni OP, publicysta

prof. dr hab. Barbara Engelking, Instytut Filozofii i Socjologii PAN

prof. dr hab. Tadeusz Epsztein, Instytut Historii PAN

dr hab. Gregor Feindt, IEG Mainz

dr Maria Ferenc, Uniwersytet Wrocławski / Żydowski Instytut Historyczny

dr Agata Fijuth-Dudek, Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej

dr Piotr Filipkowski, Instytut Filozofii i Socjologii PAN

dr hab. Mirosław Filipowicz, prof. Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego

prof. dr hab. Andrzej Friszke, Instytut Studiów Politycznych PAN

dr Tomasz Frydel, United States Holocaust Memorial Museum (USHMM)

Cezary Gawryś, publicysta, b. redaktor naczelny miesięcznika „Więź”

Konstanty Gebert, publicysta, działacz opozycji demokratycznej w PRL

dr hab. Maciej Górecki, prof. Uniwersytetu Warszawskiego

prof. Jan T. Gross, Princeton University (emeritus)

prof. Agnieszka Grudzińska, Université Paris Sorbonne

dr hab. Irena Grudzińska-Gross, Instytut Slawistyki PAN

prof. dr hab. Janusz Grzelak, Uniwersytet Warszawski (emeritus), działacz opozycji demokratycznej w PRL

Prof. dr Jörg Hackmann, Uniwersytet Szczeciński

dr Krzysztof Hagemejer, prof. Hochschule Bonn-Rhein-Sieg / wykładowca Collegium Civitas

Jerzy Halbersztadt, ICOM Polska, twórca i b. dyrektor Muzeum Historii Żydów Polskich

dr Agnieszka Haska, Centrum Badań nad Zagładą Żydów Instytutu Filozofii i Socjologii PAN

dr Christhardt Henschel, Niemiecki Instytut Historyczny w Warszawie

Agnieszka Holland, scenarzystka i reżyserka

Agnieszka Jaczyńska, I Społeczne Liceum Ogólnokształcące im. Unii Europejskiej w Zamościu

Andrzej S. Jagodziński, tłumacz literacki, działacz opozycji demokratycznej w PRL

dr hab. Natalia Jarska, Instytut Historii PAN

dr Marcin Jarząbek, Uniwersytet Jagielloński

prof. Krzysztof Jasiewicz, Washington and Lee University

dr Tom Junes, Instytut Studiów Politycznych PAN

Andrzej Kaczyński, dziennikarz, działacz opozycji demokratycznej w PRL

dr hab. Jerzy Kandziora, prof. IBL PAN (emeritus), działacz opozycji demokratycznej w PRL

dr. hab. Igor Kąkolewski, prof. Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego

dr Audrey Kichelewski, Strasbourg University

dr hab. Barbara Klich-Kluczewska, prof. Uniwersytetu Jagiellońskiego

prof. dr hab. Jerzy Kochanowski, Uniwersytet Warszawski

dr Piotr H. Kosicki, prof. University of Maryland

Marek Kossakowski, działacz opozycji demokratycznej w PRL

Monika Koszyńska, Muzeum Historii Żydów Polskich Polin

prof. dr hab. Agnieszka Kościańska, Uniwersytet Warszawski

dr hab. Justyna Kowalska-Leder, Uniwersytet Warszawski

Michał Kowalski, Uniwersytet Wrocławski

dr Magdalena Kozłowska, Uniwersytet Warszawski

Prof. dr Claudia Kraft, Uniwersytet Wiedeński

prof. dr hab. Stanisław Krajewski, Uniwersytet Warszawski, działacz opozycji demokratycznej w PRL

prof. dr hab. Ireneusz Krzemiński, Uniwersytet Warszawski (emeritus)

dr Bartłomiej Krzysztan, Instytut Studiów Politycznych PAN

Robert Krzysztoń, działacz opozycji demokratycznej w PRL

dr Łukasz Krzyżanowski, Uniwersytet Warszawski

prof. dr hab. Marcin Kula, Uniwersytet Warszawski (emeritus), członek-korespondent PAU

Ewa Kulik-Bielińska, działaczka opozycji demokratycznej w PRL i Solidarności

Waldemar Kumór, dziennikarz

Tomasz Kuncewicz, dyrektor Muzeum Żydowskiego w Oświęcimiu Oszpicin

Danuta Kuroń, działaczka opozycji demokratycznej w PRL

dr hab. Iwona Kurz, prof. Uniwersytetu Warszawskiego

dr hab. Michał Kurzej, Uniwersytet Jagielloński

Katarzyna Kwiatkowska-Moskalewicz, Uniwersytet Adama Mickiewicza

prof. dr hab. Anna Landau-Czajka, Instytut Historii PAN

dr hab Adam Leszczyński, prof. Uniwersytetu SWPS, po dyrektora Instytutu Narutowicza

dr hab. Andrzej Leder, prof. Instytutu Filozofii i Socjologii PAN

prof. Erica Lehrer, Concordia University

dr hab. Dariusz Libionka, prof. Instytutu Filozofii i Socjologii PAN

Agnieszka Lipska-Onyszkiewicz, działaczka opozycji demokratycznej w PRL

prof. dr hab. Tadeusz Lubelski, Uniwersytet Jagielloński

dr Jerzy Łazor, Szkoła Główna Handlowa

dr Maciej Łuczak, Instytut Studiów Politycznych PAN

Helena Łuczywo, dziennikarka, działaczka opozycji demokratycznej w PRL.

Małgorzata Łukasiewicz, tłumaczka literatury, działaczka opozycji demokratycznej w PRL

dr Justyna Majewska, Żydowski Instytut Historyczny / Centrum Badań nad Zagładą Żydów Instytutu Filozofii i Socjologii PAN

prof. dr hab. Grzegorz Mazur, Uniwersytet Jagielloński (emeritus)

dr hab. Mariusz Mazur, prof. Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej.

dr hab. Magdalena Mikołajczyk, Uniwersytet Wrocławski

Wiktor J. Mikusiński, Stowarzyszenie Wolnego Słowa / Komitet Obrony Demokracji Mazowsze, działacz opozycji demokratycznej w PRL

dr hab. Marcin Moskalewicz, prof. Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Uniwersytet w Heidelbergu

dr Anna Muller, University of Michigan – Dearborn

dr Izabela Mrzygłód, Instytut Slawistyki PAN

dr Jakub Muchowski, Uniwersytet Jagielloński

dr hab. Joanna Nalewajko-Kulikov, prof. Instytutu Historii PAN

dr Zdeněk Nebřenský, Centrum pro studium populární kultury (Praga)

dr Thuc Linh Nguyen Vu, Uniwersytet Wiedeński

prof. dr hab. Jakub Niedźwiedź, Uniwersytet Jagielloński

dr Jan Olaszek, Instytut Studiów Politycznych PAN

Wojciech Onyszkiewicz, działacz opozycji demokratycznej w PRL

dr hab. Dorota Optułowicz-Mc Quaid, prof. Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie

dr hab. Piotr Osęka, prof. Instytutu Studiów Politycznych PAN

dr Joanna Ostrowska, historyczka.

dr Jarosław Pałka, Dom Spotkań z Historią

dr Michał Paziewski, historyk, działacz opozycji demokratycznej w PRL

prof. Neal Pease, University of Wisconsin/Milwaukee

dr Krzysztof Persak, Instytut Studiów Politycznych PAN

Jakub Petelewicz, Centrum Badań nad Zagładą Żydów Instytutu Filozofii i Socjologii PAN

dr Florian Peters, Uniwersytet Friedricha Schillera w Jenie

dr Agata Pietrasik, Freie Universität Berlin

dr Monika Piotrowska-Marchewa, Uniwersytet Wrocławski

prof. Dieter Pohl, Universität Klagenfurt

dr Sławomir Poleszak, Instytut Studiów Politycznych PAN, portal „Historia BEZ KITU”

prof. dr hab. Krzysztof Pomian, CNRS w Paryzu i Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu (emeritus).

Milena Przybysz-Gralewska, historyczka.

dr Agnieszka Pufelska, Institut für Kultur und Geschichte der Deutschen in Nordosteuropa e. V.

dr hab. Adam Puławski, Ośrodek Brama Grodzka-Teatr NN w Lublinie

dr Marek Radziwon, Uniwersytet Warszawski

dr Katarzyna Rembacka, Szczecin

dr Roman Romantsov – Ośrodek Brama Grodzka Teatr NN w Lublinie

dr Markus Roth, Fritz Bauer Institut (Frankfurt/Main).

Agnieszka Rudzińska, wiceprezes IPN w l. 2011-2016

dr hab. Małgorzata Ruchniewicz, prof. Uniwersytetu Wrocławskiego

prof. dr hab. Andrzej Rychard, dyrektor Instytutu Filozofii i Socjologii PAN

dr Piotr Sadzik, literaturoznawca

prof. dr hab. Magdalena Saryusz-Wolska, dyrektorka Niemieckiego Instytutu Historycznego w Warszawie

Paula Sawicka, Otwarta Rzeczpospolita. Stowarzyszenie przeciw antysemityzmowi i ksenofobii, działaczka opozycji demokratycznej w PRL

Paweł Sawicki, Fundacja „Pamięć Treblinki”

Anna Seidel, Humboldt-Universität (Berlin) / dyrektorka MUSMIG – Museum der Migration (Wiedień)

dr Magdalena Semczyszyn, Instytutu Studiów Politycznych PAN

dr Paweł Sękowski, Uniwersytet Jagielloński

prof. dr hab. Tomasz Schramm, Uniwersytet Adama Mickiewicza

dr hab. Katarzyna Sierakowska, prof. Instytutu Historii PAN

dr Michał Siermiński, Instytut Historii Nauki PAN

dr Tomasz Siewierski, Instytut Historii Nauki PAN

dr Adam Sitarek, Uniwersytet Łódzki

Alina Skibińska, Centrum Badań nad Zagładą Żydów Instytutu Filozofii i Socjologii PAN

dr hab. Jan Skórzyński, prof. Collegium Civitas, działacz opozycji demokratycznej w PRL

dr hab. Radoslaw Skrycki, prof. Uniwersytetu Szczecińskiego.

Maciej Sobieraj, historyk, działacz opozycji demokratycznej w PRL

dr Nadia Sola-Sałamacha, historyczka

dr hab. Maksymilian Paweł Stanulewicz, prof. Uniwersytetu Adama Mickiewicza

prof. dr hab. Rafał Stobiecki, Uniwersytet Łódzki

prof. dr hab. Dariusz Stola, Instytut Studiów Politycznych PAN

dr hab. Dorota Sula, historyk

Dagmara Swałtek-Niewińska, Centrum Badań nad Zagładą Żydów Instytutu Filozofii i Socjologii PAN

Jarosław J. Szczepański, publicysta, działacz opozycji demokratycznej w PRL

dr Karolina Szymaniak, Żydowski Instytut Historyczny / Uniwersytet Wrocławski

Zuzanna Swiatowy, Technische Universität Braunschweig

Ewa Teleżyńska-Sawicka, Fundacja „Pamięć Treblinki”

Barbara Toruńczyk, działaczka opozycji demokratycznej w PRL

prof. dr hab. Robert Traba, Instytut Studiów Politycznych PAN

dr Michał Trębacz, Żydowski Instytut Historyczny

dr Zofia Trębacz, Żydowski Instytut Historyczny

prof. dr hab. Michał Tymowski, Uniwersytet Warszawski (emeritus)

Joanna Urbanek, historyczka

dr hab. Joanna Wawrzyniak, prof. Uniwersytetu Warszawskiego

dr hab. Marek Węcowski, prof. Uniwersytetu Warszawskiego

dr Piotr Wciślik, Instytut Badań Literackich PAN

dr Ewa Wiatr, Uniwersytet Łódzki

dr Agnieszka Wierzcholska, Fundacja Pomnik Pomordowanych Żydów Europy, Berlin

dr Arkadiusz Więch, Uniwersytet Jagielloński

dr Michał J. Wilczewski, Northwestern University

dr hab. Hubert Wilk, prof. Instytutu Historii PAN

Mikołaj Wiśniewski, Uniwersytet Warszawski

prof. dr hab. Marcin Wodziński, Uniwersytet Wrocławski

Irena Wóycicka, Otwarta Rzeczpospolita. Stowarzyszenie przeciw antysemityzmowi i ksenofobii, działaczka opozycji demokratycznej w PRL

prof. Piotr Wróbel, University of Toronto

dr hab. Marcin Zaremba, prof. Uniwersytetu Warszawskiego

Wesprzyj Więź

Gwido Zlatkes, tłumacz literatury, działacz opozycji demokratycznej w PRL

prof. dr hab. Andrzej Żbikowski, Żydowski Instytut Historyczny

Przeczytaj też: Prof. Stola: Muzeum uczy samokrytycyzmu

Podziel się

24
11
Wiadomość

5 stycznia 2024 r. wyłączyliśmy sekcję Komentarze pod tekstami portalu Więź.pl. Zapraszamy do dyskusji w naszych mediach społecznościowych.