Jesień 2021, nr 3

Zamów

„Miejski grunt”, czyli errata do narodowych dziejów

Rafał Matyja. Fot. z archiwum autora

Państwa nie było, naród cierpiał niewolę, a osiągnięcia cywilizacyjne niepostrzeżenie poprawiały nasz społeczny byt. I nie działo się to samo z siebie czy z łaski Opatrzności, ale wysiłkiem ludzi modernizujących miasta, ich infrastrukturę i instytucje, budujących „grunt pod nogami”.

Czytasz Więź? Wspieraj od dziś

Rafał Matyja, „Miejski grunt. 250 lat polskiej gry z nowoczesnością”, Wydawnictwo Karakter, Warszawa 2021, 480 s.

Ta książka to jak uchylenie kurtyny, za którą widoczny jest zupełnie inny obraz naszej przeszłości. Ale też narzędzie służące do tego, by inaczej spojrzeć na współczesność. Ów obraz wyłaniający się zza tej kurtyny może się wydawać o wiele mniej efektowny, niż dotąd przywykliśmy widzieć, gdy spoglądaliśmy wstecz. To nie sielanka polskiego dworku, portrety zafrasowanych mężów stanu, ułańskie szarże, przysięgi powstańcze czy malownicze mogiły żołnierskie w brzozowym gaju. Tu nie ma repetycji patriotycznych wzlotów, tu jest bardzo przyziemnie.

„Opowieść ta – pisze Rafał Matyja we wstępie – nie będzie historią pisaną z myślą o mężach stanu, dyplomatach, politykach, przywódcach buntów – historią, w której uczestniczy się przez wojny, rewolucje lub przynajmniej manifestacje i wiece poparcia”. I nakłania do przyjęcia innej perspektywy. Pisze nie o narodowych wzlotach i upadkach, lecz o społecznym bycie i jego podstawach. I przywołując chronologicznie najważniejsze fakty z historii Polski ostatnich 250 lat – narodowe klęski: rozbiory, powstania, wojny, okupacje – równocześnie prezentuje podskórny nurt zdarzeń, wskazujący na to, że ten naród bez państwa oraz kraj bez określonych granic uczestniczył mimo wszystko w tym, co w podtytule autor nazywa „grą z nowoczesnością”, i przez lata politycznych katastrof sukcesywnie odmieniał swoje oblicze na przekór wszelkim przeszkodom, modernizując się.

Wykup prenumeratę „Więzi”
i czytaj bez ograniczeń

Pakiet druk + cyfra 2021

  • Krajowa prenumerata kwartalnika „Więź” na rok 2021 w wersji drukowanej. Numery: wiosna, lato, jesień, zima 2021
  • Te same numery w formatach EPUB, MOBI, PDF
  • Dostęp do treści kwartalnika „Więź” na Więź.pl do końca 2021 roku

Aby dodatkowo wesprzeć „Więź”, wybierz prenumeratę sponsorską. Twoje nazwisko zostanie podane w kolejnym numerze w „Podziękowaniach dla Przyjaciół”.

Jeśli mieszkasz za granicą, napisz do nas na prenumerata@wiez.pl.

Pakiet cyfrowy

  • Dostęp do treści kwartalnika „Więź” na Więź.pl przez kwartał lub rok (od momentu opłacenia)
  • „Więź” w formatach EPUB, MOBI, PDF przez kwartał lub rok

Aby dodatkowo wesprzeć „Więź”, wybierz prenumeratę sponsorską. Twoje nazwisko zostanie podane w kolejnym numerze w „Podziękowaniach dla Przyjaciół”.

Podziel się

Wiadomość

Dodaj komentarz

Twoje dane będą przetwarzane w celu publikacji komentarza, a ich administratorem będzie Towarzystwo Więź. Szczegóły: polityka prywatności.